Share

ಓಟಿನ ಗೌಜುಗದ್ದಲವೂ ಹೊಸತನವೂ
ಪ್ರಸಾದ್ ನಾಯ್ಕ್ ಕಾಲಂ

‘ನನ್ನ ರಾಜ್ಯವು ಚುನಾವಣೆಗೆ ತಯಾರಾಗುತ್ತಿದೆ’, ಅಂಗೋಲನ್ ಗೆಳೆಯನೊಬ್ಬನ ಬಳಿ ನಾನು ಹೇಳಿದೆ. ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದಕ್ಕೆ ಏನಾದರೂ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಲೇಬೇಕು ಎಂಬ ಸಂಕೋಚಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದವನಂತೆ ಆತ ಸುಮ್ಮನೆ ಹೂಂಗುಟ್ಟಿದ. ಆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯು ನನಗೆ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವೇನೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಚುನಾವಣೆಯೆಂಬುದು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕಾಟಾಚಾರದ ಕೆಲಸವಷ್ಟೇ. ಕಳೆದ ಬಾರಿ ರಾಷ್ಟ್ರಾಧ್ಯಕ್ಷರ ಹುದ್ದೆಗೆ ನಡೆದ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಗತಿಯು ನನ್ನ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದಿತ್ತು. ನಾಲ್ಕೈದು ಪಕ್ಷಗಳ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಚುನಾವಣೆಯ ರೇಸಿನಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಗೆಲ್ಲುವುದು ಯಾರೆಂಬುದು ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿತ್ತು. ಗಲ್ಲಿಗಲ್ಲಿಗಳಲ್ಲೂ ಒಂದೇ ಪಕ್ಷದ ಬಾವುಟಗಳು, ಭಿತ್ತಿಪತ್ರಗಳು ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಇದೊಂದು ಏಕಪಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಯೆಂದು ಮೊದಲ ನೋಟಕ್ಕೇ ಯಾರಾದರೂ ಹೇಳಬಹುದಿತ್ತು. ನಿರೀಕ್ಷೆಯಂತೆ ಅದೇ ಪಕ್ಷವು ಚುನಾವಣೆಯನ್ನು ಗೆದ್ದು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು ಕೂಡ. ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದ ಶಕ್ತಿಗಳ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಮಣ್ಣೆರಚಲು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಇಂಥದ್ದೊಂದು ಚುನಾವಣೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿರುವ ಆದರೆ ಯಾರಲ್ಲೂ ಬಾಯಿಬಿಡದಿರುವ ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರ ಸತ್ಯ.

ಮಾಧ್ಯಮ, ಟೆಲಿಕಾಂ, ವಜ್ರ, ತೈಲೋದ್ಯಮ… ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಕಪಿಮುಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿರಿಸಿಕೊಂಡ, ಕಳೆದ ಮೂರು ದಶಕಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾಲ ದೇಶವನ್ನು ತನ್ನ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷವೊಂದು ಚುನಾವಣೆಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು ಎಂಬುದು ಅಂಗೋಲನ್ನರಿಗೆ ಒಂದು ಸಂಗತಿಯೇ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಇದೊಂಥರಾ ಈಗಾಗಲೇ ಮುಗಿದಿರುವ ಏಕದಿನ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಹೈಲೈಟ್ಸ್ ಪ್ರಸಾರದಲ್ಲಿ ವೀಕ್ಷಿಸಿದಂತೆ. ದಾವೂದ್ ಇಬ್ರಾಹಿಂನ ಬಂಗಲೆಯಾದ ‘ವೈಟ್ ಹೌಸ್’ನ ವಿಳಾಸವು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿಗೇ ಗೊತ್ತಿದ್ದರೂ ಆತ ಎಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶ್ವದ ಯಾವ ಮಹಾ ಭದ್ರತಾ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳಿಗೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದಿರುವಂತೆ. ಅಷ್ಟಕ್ಕೂ ಅಂಗೋಲಾದಂತಹ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಲಿ ಕುತೂಹಲಗಳು ಶುರುವಾಗುವುದು ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲೇ. ಏಕೆಂದರೆ ಸೋತ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಸೋಲನ್ನೊಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳದೆ ಆಟದಲ್ಲಿ ಸೋತು ಸಿಟ್ಟಿಗೇಳುವ ಮಗುವಿನಂತೆ ರೊಚ್ಚಿಗೇಳುತ್ತವೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕೀನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣಾ ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಗಲಭೆಗಳು ಇದಕ್ಕೊಂದು ಉತ್ತಮ ನಿದರ್ಶನ.

ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ ಚುನಾವಣೆಯ ಕಾವು ನಮ್ಮಲ್ಲೇ ಬಲು ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರವೂ, ಕುತೂಹಲಕಾರಿಯೂ ಆಗಿರುವಂಥದ್ದು. ಭಾರತದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯೇನು? ಅದೆಷ್ಟು ಮತಗಟ್ಟೆಗಳು, ಮತಯಂತ್ರಗಳು? ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಾರ-ಪ್ರಣಾಳಿಕೆಗಳ ಗದ್ದಲಗಳೇನು? ಆರೋಪ-ಪ್ರತ್ಯಾರೋಪಗಳ ಅಬ್ಬರವೇನು? ಟಿಕೆಟ್ ಹಂಚಿಕೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಫಲಿತಾಂಶದ ಕೊನೆಯ ಕ್ಷಣದವರೆಗೂ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಅದೆಂಥಾ ಕೌತುಕ? ಬಹುಶಃ ಚುನಾವಣೆಯಷ್ಟು ದೊಡ್ಡಮಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಮಹಾ ಕಸರತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೇರೊಂದು ಇರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಸದ್ಯ ಚುನಾವಣೆಯ ಹುರುಪಿನಲ್ಲಿರುವ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲೂ ಕೂಡ ಇಂಥಾ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳು, ಬಿರುಸಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು ಕ್ಷಣಗಣನೆಯು ಶುರುವಾಗಿಬಿಟ್ಟಿದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಮುಖ ಪಕ್ಷಗಳೂ ಗೆಲುವು ನಮ್ಮದೇ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ ತೆರೆಮರೆಯಲ್ಲಿ ‘ಪ್ಲಾನ್ – ಎ’, ‘ಪ್ಲಾನ್ – ಬಿ’ಗಳಂತಹ ಕಸರತ್ತುಗಳೂ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಸುಸ್ಪಷ್ಟ.

ಈ ಬಾರಿಯ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ತಮ್ಮ ಎದುರಾಳಿಗಳನ್ನು ಟೀಕಿಸುತ್ತಾ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಭರದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರದ ಘೋಷಣೆಗಳು ತೀರಾ ಕೆಳಮಟ್ಟವನ್ನು ತಲುಪಿ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಲ್ಲೂ ಮುಜುಗರವನ್ನು ತಂದಿದ್ದು ಸತ್ಯ. ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳೆಂದರೆ ಆರೋಪ-ಪ್ರತ್ಯಾರೋಪಗಳು ಇರುವಂಥದ್ದೇ. ಆದರೆ ದ್ವೇಷದ ಕಿಡಿಯನ್ನು ಕಾರುವ ಭಾಷಣಗಳು, ಚುನಾವಣಾ ತಂತ್ರಗಳು ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ತೀರಾ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗೆ ಬೆದರಿಕೆಯೊಡ್ಡುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿರುವುದು ವಿಷಾದನೀಯ. ಈ ಬಾರಿಯಂತೂ ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನ, ಹುದ್ದೆಯ, ಪಕ್ಷದ, ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ, ಕೊನೆಗೆ ಈ ದೇಶದ ಸಂವಿಧಾನದ ಘನತೆಯನ್ನೂ ಮರೆತವರಂತೆ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಂದ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತುಗಳು ಹರಿದುಬಂದವು. ಇದು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಕರಪತ್ರಗಳಂತೆ ಬದಲಾಗಿರುವ ಕೆಲ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೂ, ವಕ್ತಾರರಂತೆ ಆಡುತ್ತಿರುವ ಕೆಲ ಸುದ್ದಿವಾಹಿನಿಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯವಾಗುವಂಥದ್ದು.

ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರ ಎಂದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ನನಗೆ ನೆನಪಾಗುವುದು 1932ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕ್ಲಿನ್ ಡಿ. ರೂಸ್ವೆಲ್ಟ್ ಅಮೆರಿಕಾದ ರಾಷ್ಟ್ರಾಧ್ಯಕ್ಷರ ಹುದ್ದೆಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳು. ಆಗ ರೂಸ್ವೆಲ್ಟ್ ರ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಸ್ತುವಾರಿಯನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದವರು ಜಿಮ್ ಫಾರ್ಲೆ ಎಂಬಾತ. ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಮಿಟಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿಯೂ, ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಜನರಲ್ ಆಫ್ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಆಗಿಯೂ ಹತ್ತಾರು ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಿದ್ದ ಧುರೀಣ. ಖ್ಯಾತ ಲೇಖಕ ಡೇಲ್ ಕಾರ್ನಿಗಿ ಒಮ್ಮೆ ಫಾರ್ಲೆಯವರನ್ನು ಅವರ ಯಶಸ್ಸಿನ ಗುಟ್ಟಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದ್ದರಂತೆ: “ಮಿ. ಫಾರ್ಲೆ, ನನಗೆ ಗೊತ್ತಿರುವಂತೆ ನೀವು ಹತ್ತುಸಾವಿರ ಜನರನ್ನು ಅವರ ಮೊದಲ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಕರೆಯಬಲ್ಲಿರಿ. ಹೌದಲ್ವೇ?” ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾ “ನೀವಂದಿದ್ದು ತಪ್ಪು. ನಾನು ಐವತ್ತು ಸಾವಿರ ಜನರನ್ನು ಅವರ ಮೊದಲ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಕರೆಯಬಲ್ಲೆ” ಎಂದಿದ್ದರು ಫಾರ್ಲೆ. ಅಂತಹ ಚಾಣಾಕ್ಷ, ಮೇಧಾವಿ, ತೀಕ್ಷ್ಣಮತಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು ಜಿಮ್ ಫಾರ್ಲೆ. ಅಷ್ಟೊಂದು ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿನಲ್ಲಿಡುವ ಸಾಮಥ್ರ್ಯ ಫಾರ್ಲೆಯವರಿಗೆ ಹೇಗೆ ಸಿದ್ಧಿಸಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಬರೆಯಹೋದರೆ ಅದೇ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಲೇಖನವಾಗಬಹುದು. ಇರಲಿ, ಮತ್ತೆ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಮರಳಿ ಬರೋಣ.

ರಾಷ್ಟ್ರಾಧ್ಯಕ್ಷರ ಚುನಾವಣೆಗೆ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರವು ಶುರುವಾಗುವ ಹಲವು ತಿಂಗಳುಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಅಮೆರಿಕಾದ ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ವಾಯುವ್ಯ ಭಾಗದ ಸ್ಟೇಟ್ ಗಳ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಖುದ್ದು ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ಫಾರ್ಲೆ. ಒಂದಲ್ಲ, ಎರಡಲ್ಲ, ದಿನವೊಂದಕ್ಕೆ ನೂರಾರು ಪತ್ರಗಳು. ನಂತರ ರೈಲು ಹತ್ತಿದ ಫಾರ್ಲೆ ಇಪ್ಪತ್ತು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬರೋಬ್ಬರಿ ಹತ್ತೊಂಭತ್ತು ಸ್ಟೇಟ್ ಗಳನ್ನು ತಲುಪಿ ರೂಸ್ವೆಲ್ಟ್ ಗಾಗಿ ಪ್ರಚಾರವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದರು. ಈ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ರೈಲು, ದೋಣಿಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಅವರು ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದ ವಾಹನಗಳ ಬಗೆಗಳು ಹಲವು. ಪ್ರತೀ ಸ್ಟೇಟ್ ಗೂ ತೆರಳಿ ಅಲ್ಲಿಯ ನಾಗರಿಕರೊಂದಿಗೆ ಬೆಳಗ್ಗಿನ ಉಪಾಹಾರ, ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಊಟ, ರಾತ್ರಿಯ ಊಟ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಜೊತೆಯಲ್ಲೇ ಕುಳಿತು ಸವಿಯುತ್ತಿದ್ದರು ಫಾರ್ಲೆ. ಹೀಗೆ ಬಹುತೇಕ ಪ್ರತೀ ಮನೆಗೂ ತೆರಳಿ ನಾಗರಿಕರೊಂದಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಚರ್ಚೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವ ಉದ್ದೇಶವು ಅವರದ್ದಾಗಿತ್ತು.

ಇನ್ನು ಈ ಯಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಮುಗಿಸಿ ಮರಳಿ ಬಂದ ನಂತರ ತಾನು ಯಾರ್ಯಾರ ಮನೆಗೆ ತೆರಳಿದ್ದೆನೋ ಅವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ಫಾರ್ಲೆ ಖುದ್ದಾಗಿ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಸಮಾಲೋಚನೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಗಿನಿಂದ ಬಂದವರೂ ಸೇರಿದ್ದರೆ ಅವರ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ವಿಳಾಸಗಳನ್ನು ತರಿಸಿಕೊಂಡು ಅವರಿಗೂ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಯಲಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಪಟ್ಟಿಯು ಉದ್ದಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾ ಸಾವಿರಗಟ್ಟಲೆ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ವಿಳಾಸಗಳು ಅದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದವಂತೆ. ಅಷ್ಟಿದ್ದರೂ ‘ಡಿಯರ್ ಜೇಮ್ಸ್’, ‘ಡಿಯರ್ ಮೇರಿ’ ಎಂದು ಆಯಾ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಸಂಬೋಧಿಸಿಯೇ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ಫಾರ್ಲೆ. ‘ಜಿಮ್’ ಎಂಬ ಹಸ್ತಾಕ್ಷರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಪ್ರತೀ ಪತ್ರವೂ ಆಯಾ ಮನೆಗಳಿಗೆ ತಲುಪಿದಾಗ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಅಚ್ಚರಿ, ರೋಮಾಂಚನಗಳು ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಒಟ್ಟೊಟ್ಟಿಗೇ ಆಗಿದ್ದವು. ಫಾರ್ಲೆಯವರ ಈ ವಿಭಿನ್ನ ನಡೆಯು ಅಮೆರಿಕನ್ನರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತಟ್ಟಿದ್ದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಇವೆಲ್ಲದರ ಫಲವೇ ನವೆಂಬರ್ 08, 1932ರಲ್ಲಿ ಹೊರಬಿದ್ದ ಚುನಾವಣಾ ಫಲಿತಾಂಶ. ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ಪಕ್ಷದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದ ಫ್ರಾಂಕ್ಲಿನ್ ಡಿ. ರೂಸ್ವೆಲ್ಟ್ ತಮ್ಮ ಎದುರಾಳಿಯಾಗಿದ್ದ ಹರ್ಬರ್ಟ್ ಹೂವರ್ ರನ್ನು ಪರಾಭವಗೊಳಿಸಿ ರಾಷ್ಟ್ರಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದರು.

ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಇಂಥದ್ದೊಂದು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಮನೋಭಾವವುಳ್ಳ ನಡೆಯನ್ನು ಬರೋಬ್ಬರಿ ಎಂಭತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದ್ದರು ಜಿಮ್ ಫಾರ್ಲೆ. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಪ್ರಚಾರದ ಶೈಲಿಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ಹೊಸತನದ ಎಲ್ಲಾ ಬಾಗಿಲುಗಳೂ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ಮುಚ್ಚಿಹೋಗಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿವೆ. ಹಾಗೆಂದು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಆಗಿಲ್ಲವೆಂದೂ ಹೇಳುವಂತಿಲ್ಲ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕೆಲವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಗ್ರಾಮವಾಸ್ತವ್ಯದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿತ್ತು. ‘ಇಂಡಿಯಾ ಶೈನಿಂಗ್’ ಕೊಂಚ ಸದ್ದು ಮಾಡಿತ್ತು. 2014ರ ಲೋಕಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷವೊಂದು ಐಟಿ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಲಗ್ಗೆ ಹಾಕಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳ ಜನ್ಮಜಾಲಾಡಿದ್ದೂ ಆಯಿತು. ಆದರೆ ಜನರಲ್ಲಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಒಂದೊಳ್ಳೆಯ ಆಶಾವಾದವನ್ನು ತರುವಂತಹ ಯಾವ ಘೋಷಣೆಗಳೂ ಅಷ್ಟಾಗಿ ಬರಲಿಲ್ಲ. ಆಗೊಮ್ಮೆ ಈಗೊಮ್ಮೆ ಅಚಾನಕ್ಕಾಗಿ ಬಂದರೂ ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ತನ್ನ ಹೊಳಪನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ವಿಫಲವಾದವು.

ಇಂದು ನಮ್ಮ ಹತ್ತು ಮತದಾರರಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರಾದರೂ ಪಕ್ಷವೊಂದರ ಪ್ರಣಾಳಿಕೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಓದಿದರೆ ಅದೇ ದೊಡ್ಡ ಮಾತು. ಪ್ರಾಸಬದ್ಧ ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಉಳಿದೆಲ್ಲಾ ಅಂಶಗಳೂ ಒಬ್ಬರಿಂದೊಬ್ಬರು ನಕಲು ಹೊಡೆದಂತಿವೆ. ಬಡತನ, ನಿರುದ್ಯೋಗಗಳಂತಹ ಅಂಶಗಳು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕಿ ಎಪ್ಪತ್ತು ವರ್ಷಗಳಾದರೂ ನಮ್ಮ ಚುನಾವಣೆಯ ಮುಖ್ಯ ಅಜೆಂಡಾಗಳಿಯೇ ಉಳಿದಿವೆ. ಹೊಸದಾಗಿ ಹೊರಬರುತ್ತಿರುವ ವೀಡಿಯೋಗಳು ಸಮಸ್ಯೆ-ಪರಿಹಾರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುವ ಬದಲು ಎದುರಾಳಿಗಳನ್ನು ಹಣಿಯಲೆಂದೇ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿದಂತಿವೆ. ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಆರೋಪವನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುವವರಿಗೆ ಹೋದ ಟಿಕೆಟ್ಟುಗಳು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಚರ್ಚೆಗಳನ್ನೇ ಕ್ಷುಲ್ಲಕವಾಗಿಸಿವೆ. ಮತದಾರನಿಗೆ ಆಮಿಷವೊಡ್ಡುವ ಅದೇ ಹಳಸಲು ವಾಮಮಾರ್ಗದ ವಿಧಾನ ಈಗಲೂ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಯಾವ ಬಗೆಯ ಜನಾದೇಶಕ್ಕೆ ರಾಜ್ಯವು ಈ ಬಾರಿ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳಲಿದೆ ಎಂಬ ಕುತೂಹಲವೊಂದನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಮಿಕ್ಕಿರುವ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲವೂ ‘ಅದೇ ರಾಗ, ಅದೇ ತಾಳ’.

ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವು ನಮಗೆ ನೀಡಿರುವ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಹಕ್ಕು ಮತದಾನ. ಹೀಗಾಗಿ ದೂರುಗಳೇನೇ ಇದ್ದರೂ ಮತ ಹಾಕುವುದು ಮಾತ್ರ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನೂ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ನಾಗರಿಕನಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿರುವ ಕರ್ತವ್ಯವಲ್ಲದೆ ಇನ್ನೇನೂ ಇಲ್ಲ. “ಸೋಲು-ಗೆಲುವು ಯಾರದ್ದೇ ಆಗಿರಲಿ. ಚುನಾವಣಾ ಸಮಯವು ಮಾತ್ರ ಆಶಾವಾದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಹೊಸ ಯೋಚನಾವಿಧಾನಗಳಿಗೆ, ಮಾರ್ಗಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಬೇಕು” ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಅಮೆರಿಕನ್ ಲೇಖಕರೂ, ರಾಜಕಾರಣಿಯೂ ಆಗಿರುವ ಗ್ಯಾರಿ ಜಾನ್ಸನ್. ಅಂಥದ್ದೊಂದು ಆಶಾವಾದ ಮತ್ತು ಹೊಸತನದ ತಲಾಶೆಯು ಎಲ್ಲರಂತೆ ನನ್ನದೂ ಕೂಡ.

ಪ್ರಸಾದ್ ನಾಯ್ಕ್

ಮೂಲತಃ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಕಿನ್ನಿಗೋಳಿಯವರು. ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಸುರತ್ಕಲ್ (ಎನ್.ಐ.ಟಿ.ಕೆ) ನಿಂದ 2011ರಲ್ಲಿ ಸಿವಿಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪದವಿ. ಕಳೆದ ಐದು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಜಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಇಲಾಖೆ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಗುರುಗ್ರಾಮ್ ಆದ ಹರಿಯಾಣದ ಗುರ್ಗಾಂವ್ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರರಾಜಧಾನಿಯಾದ ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಂತರ, ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ದೂರದ ಆಫ್ರಿಕಾದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ `ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಅಂಗೋಲಾ’ ದೇಶದ ವೀಜ್ ಎಂಬ ಪುಟ್ಟ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವಬ್ಯಾಂಕ್ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರದ ಯೋಜನೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ನಿಯುಕ್ತಿಗೊಂಡು ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ.

ಚಿತ್ರಕಲೆ ಮತ್ತು ಓದಿನ ಪಯಣದಲ್ಲೇ ಖುಷಿಯಾಗಿದ್ದ ಇವರಿಗೆ, “ತಾನೂ ಬರೆಯಬಲ್ಲೆ” ಎಂಬ ಸಂಗತಿಯ ಅರಿವಾದ ನಂತರದ ದಿನಗಳಿಂದ, ಅಂದರೆ ಕಳೆದ ನಾಲ್ಕೈದು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಬರೆಯುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಕಥೆಗಳು, ಲೇಖನಗಳು, ಪ್ರಬಂಧಗಳು, ಲಲಿತ ಪ್ರಬಂಧಗಳು, ಮಿನಿ ಸರಣಿ ಬರಹಗಳು, ವ್ಯಕ್ತಿಚಿತ್ರಗಳು, ಅನುವಾದಗಳು ಕನ್ನಡದ ವಿವಿಧ ಅಂತರ್ಜಾಲ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿವೆ. ಓದುವ ಮತ್ತು ಆಗಾಗ ಬರೆಯುವ ಹೊರತಾಗಿ, ಪ್ರವಾಸದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದೇಶ ಸುತ್ತುವ ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ್ಯಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಯುವ ಹವ್ಯಾಸ.

Share

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Recent Posts More

  • 2 days ago No comment

    ಪಂಡಿತರ ಹಳ್ಳಿಯ ‘ಮಂದರಗಿರಿ’

                  ಇದು ಪ್ರವಾಸಿಗಳ ಯುಗ. ಹೊಸ ತಲೆಮಾರಿನ ಜನರಿಗೀಗ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕೂರುವುದೆಂದರೆ ಬಹಳ ಬೇಜಾರಿನ ಸಂಗತಿ. ಆಗೀಗಲಾದರೂ ದೊಡ್ಡ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ಪ್ರವಾಸಗಳಿಗೆ ಹೋದರೆ ಮನಸ್ಸಿಗೂ ಸುಖ ಎನ್ನುವ ತಲೆಮಾರಿನವರು ಈಗ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣಸಿಗುತ್ತಾರೆ. ಹೆಸರುವಾಸಿ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸದಾ ಜನಜಂಗುಳಿಯಿರುತ್ತದೆ. ದೂರದ ಊರುಗಳೆಂದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ತಯಾರಿ ಬೇಕು. ಹಲವು ದಿನಗಳ ಸಿದ್ಧತೆ, ಪ್ರಯಾಣ, ವಿಪರೀತ ಖರ್ಚು ಎಲ್ಲವೂ ಹೌದು. ವಯಸ್ಸಾದವರಿಗೆ ...

  • 1 month ago No comment

    ಬಿಜೆಪಿ ವಿರೋಧಿ ರಂಗ: ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ 20 ಪಕ್ಷಗಳು

    ಆರ್ಬಿಐ ,ಸಿಬಿಐ, ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದಂಥ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ದುರ್ಬಳಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ನಾಯಕರು ಕಟುವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಿದರು.   ಮಹತ್ವದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಪ್ರತಿಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಯತ್ನವಾಗಿ ನಡೆದ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ಸಭೆಗೆ 20 ಪಕ್ಷಗಳ ನಾಯಕರು ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು. ಅಷ್ಟೇ ಅಚ್ಚರಿಯ ವಿಚಾರವೆಂದರೆ, ಈ ಸಭೆಗೆ ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷ (ಎಸ್ಪಿ) ಮತ್ತು ಬಹುಜನ ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷ (ಬಿಎಸ್ಪಿ)ದಿಂದ ಯಾವುದೇ ಮುಖಂಡರು ಆಗಮಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಡಿ.10ರಂದು, ಪಂಚರಾಜ್ಯ ಚುನಾವಣೆ ಫಲಿತಾಂಶ ಪ್ರಕಟಗೊಳ್ಳುವ ...

  • 1 month ago No comment

    ಅರ್ಧನಾರಿ ಕಥೆಯ ಮತ್ತೆರಡು ಭಾಗಗಳು

    ‘ಮಧೋರುಬಗನ್’ (ಅರ್ಧನಾರಿ) ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿ ಬರೆವ ಮೂಲಕ ಬಲಪಂಥೀಯರ ಕೆಂಗಣ್ಣಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದ ಖ್ಯಾತ ತಮಿಳು ಲೇಖಕ ಪೆರುಮಾಳ್ ಮುರುಗನ್ ಈಗ ಆ ಕಾದಂಬರಿಯ ಮತ್ತೆರಡು ಭಾಗಗಳ ಪ್ರಕಟಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಸುದ್ದಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಕಾದಂಬರಿಯ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು ಧಾರ್ಮಿಕ ಭಾವನೆಗೆ ಧಕ್ಕೆಯುಂಟುಮಾಡಿವೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದ ಬಲಪಂಥೀಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಹಲ್ಲೆಯೆಸಗಿದಾಗ, ತಮ್ಮ ಬರವಣಿಗೆ ಮೇಲೆ ಸ್ವಯಂ ನಿಷೇಧ ಹೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಮುರುಗನ್, ಇದೀಗ ಆ ಕಾದಂಬರಿ ಮುಗಿದಲ್ಲಿಂದಲೇ ಆರಂಭಿಸಿ ಮತ್ತೆರಡು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಹೊರತಂದಿದ್ದಾರೆ. ಮೊದಲ ...

  • 1 month ago No comment

    170ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭತ್ತದ ತಳಿಗಳ ಜೋಪಾನ ಮಾಡಿದ್ದ ಜಯರಾಮನ್

    ಬೀಜಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ತಮಿಳ್ನಾಡಿನಾದ್ಯಂತ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಶೈಲಿಯ ಅಳವಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೀಜ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಜಯರಾಮನ್ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಡಿದ್ದರು.   ಭಾರತದ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದ, ನೂರಾರು ಭತ್ತದ ತಳಿಗಳ ಪುನಶ್ಚೇತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾಗಿದ್ದ ತಮಿಳ್ನಾಡಿನ ಕೆ ಆರ್ ಜಯರಾಮನ್ ನಿಧನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಕ್ಯಾನ್ಸರಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದರು. ನೆಲ್ (ಭತ್ತವನ್ನು ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ಹೀಗೇ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಎಂದೇ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದ ಜಯರಾಮನ್, 170 ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಳೀಯ ಭತ್ತದ ವೈವಿಧ್ಯಗಳನ್ನು ಪುನಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸಿದ್ದುರ. ...

  • 1 month ago No comment

    ಅಲೆಗಳಾಗುವ ಹಾಡು

        ಕವಿಸಾಲು         ಕನಸುಗಳ ಜಾತ್ರೆ, ಮನಸುಗಳ ಹಬ್ಬ ಎಲ್ಲ ನಿಶ್ಯಬ್ದ, ಮೌನದಲಿ ಮನ ಬಿಡಿಸಿದ ಮೂರ್ತ ರೂಪಕ್ಕೆ ತದ್ರೂಪು ನಿನ್ನದೇ ಸೊಬಗು ಸುರಿವ ಮಳೆ, ಬೀಸೋ ಗಾಳಿ ಒದ್ದೆಯಾದ ಒಡಲಿನಲಿ ಉರಿವ ನನ್ನೆದೆಯ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ತಾರ ಬಿಡಿಸುತ್ತವೆ ನಿನ್ನ ಬೆರಳು ಕರಿಕಪ್ಪು ಚಳಿ ರಾತ್ರಿಯಲಿ ಒಂದಪ್ಪುಗೆಯ ಧ್ಯಾನದಲಿ ಬೆನ್ನ ಸುಳಿ ಸೀಳಿ ಮೇಲೇರುವ ನಡುಕದಲಿ ನಿನ್ನೆದೆಯ ಹರವು ಯಾರೋ, ಯಾವತ್ತೋ ಮರಳ ...


Editor's Wall

  • 08 December 2018
    1 month ago No comment

    170ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭತ್ತದ ತಳಿಗಳ ಜೋಪಾನ ಮಾಡಿದ್ದ ಜಯರಾಮನ್

    ಬೀಜಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ತಮಿಳ್ನಾಡಿನಾದ್ಯಂತ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಶೈಲಿಯ ಅಳವಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೀಜ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಜಯರಾಮನ್ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಡಿದ್ದರು.   ಭಾರತದ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದ, ನೂರಾರು ಭತ್ತದ ತಳಿಗಳ ಪುನಶ್ಚೇತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾಗಿದ್ದ ತಮಿಳ್ನಾಡಿನ ಕೆ ಆರ್ ಜಯರಾಮನ್ ನಿಧನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಕ್ಯಾನ್ಸರಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದರು. ನೆಲ್ (ಭತ್ತವನ್ನು ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ಹೀಗೇ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಎಂದೇ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದ ಜಯರಾಮನ್, 170 ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಳೀಯ ಭತ್ತದ ವೈವಿಧ್ಯಗಳನ್ನು ಪುನಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸಿದ್ದುರ. ...

  • 30 November 2018
    2 months ago No comment

    ರಕ್ಕಸ ವ್ಯೂಹದಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣಿನ ಹೋರಾಟ

    ಮನೆಯೊಳಗೇ ಹಂತಕರಿದ್ದರೆ ಮಹಿಳೆ ಇನ್ನೆಲ್ಲಿ ಹೋಗಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಶ್ನೆ. ಬಹಳಷ್ಟು ಮಹಿಳೆಯರ ಪಾಲಿಗೆ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೊಂದು ತಾಣವೇ ಇಲ್ಲ.    2017ರಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕೊಲೆಯಾದ ಒಟ್ಟು ಮಹಿಳೆಯರು 87 ಸಾವಿರ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರು ಇಲ್ಲವೆ ಗಂಡ, ಪ್ರಿಯಕರ, ಪರಿಚಿತರಿಂದ ಹತ್ಯೆಯಾದ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಂಖ್ಯೆಯೇ 50 ಸಾವಿರ. ಈ ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳಿಸುವ ಅಂಕಿಅಂಶವನ್ನು ಬಯಲು ಮಾಡಿರುವುದು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯು ಮೊನ್ನೆ ನ.25ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿರುವ ಅಧ್ಯಯನ ವರದಿ. ನವೆಂಬರ್ 25, ...

  • 29 November 2018
    2 months ago No comment

    ರೈತರ ಸಂಕಟಗಳಿಗೆ ಸಿಗುವುದೆ ಮುಕ್ತಿ?

      ಕಳೆದ ವರ್ಷದ ನಾಸಿಕ್-ಮುಂಬಯಿ ಕಿಸಾನ್ ಲಾಂಗ್ ಮಾರ್ಚ್ ಅನ್ನೇ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ‘ಸಿಂಗೂರು- ರಾಜಭವನ್ ಕಿಸಾನ್ ಮುಕ್ತಿಮಾರ್ಚ್’ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಖಿಲಭಾರತ ಕಿಸಾನ್ ಸಭಾದ ಜನರಲ್ ಸೆಕ್ರೆಟರಿ ಹನ್ನಾನ್ ಮೊಲ್ಲಾ ಅವರು ‘ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬರಬೇಕೆನ್ನುವ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ರೈತರ ಸಂಕಟಗಳಿಗೆ ಜೊತೆಯಾಗುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಲುವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಲಿ’ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.     ಕಳೆದ ಇಪ್ಪತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ 3 ಲಕ್ಷ ರೈತರ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗಳಾಗಿವೆ ಎನ್ನುವುದು ಭಾರತದ ರೈತರ ಸಂಕಟಗಳ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ನರೇಂದ್ರ ...

  • 09 November 2018
    2 months ago No comment

    ಹೊಸ ಕಾಲದ ಹರಕೆಯ ಕುರಿಗಳು!

      ಅಮಾಯಕತೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮೌನಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಿಹಾಕುವ ಇವತ್ತಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಮಾತು ಸೋಲದಂತೆ ಕಾಯುವುದಕ್ಕೆ ಮೌನದ ಜರೂರು ಇನಿತಾದರೂ ಇದೆ ಎಂದು ನಂಬುವುದೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.     ಗೆಳೆಯರೊಬ್ಬರು ಕೆಲ ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ, ನಿಮ್ಮ ಇಷ್ಟದ ಮೂರ್ನಾಲ್ಕು ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿ ಎಂದು ಕೇಳಿದರು. ನಾನು ಯೋಚಿಸಿದೆ. ಇಷ್ಟದ ಯಾವುದೇ ಕೃತಿಯನ್ನು ನಮ್ಮೊಳಗೇ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸುಲಭ ಮತ್ತು ಅದು ನಮಗೆ ಆಪ್ತವಾಗುವಂಥದ್ದು. ಆದರೆ ಯಾಕೆ ಇಷ್ಟ ಎಂದು ವಿವರಿಸಬೇಕಾಗಿ ಬಂದಾಗಲೇ ...

  • 28 October 2018
    3 months ago No comment

    ಪ್ರಸ್ತಾಪ | #MeToo: ‘ಮಾತು’ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು

      ದಮನಿತ ದನಿಯೊಂದು ಮಾತಾದಾಗ ಎಲ್ಲ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಎದುರಾಗುತ್ತಲೇ ಬಂದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸನ್ನಿವೇಶವೇ ಈಗ #MeToo ಅಭಿಯಾನಕ್ಕೂ ಎದುರಾಗಿರುವುದು.     ಕಳೆದ ಹಲವು ದಿನಗಳಿಂದ #MeToo ಅಭಿಯಾನ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ತೀವ್ರತೆ, ಹೆಣ್ಣಿನ ದನಿಗೆ ಈ ಸಮಾಜದ ಕಿವಿ ನಿಧಾನವಾಗಿಯಾದರೂ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಅಪಸ್ವರಗಳು ಅದೇ ಹೆಣ್ಣಿನ ದನಿಯನ್ನು ಅಡಗಿಸುವಷ್ಟೇ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಅಬ್ಬರದೊಂದಿಗಿರುವುದೂ ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಪ್ರಿಯಾ ರಮಾನಿ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳ ಅನುಭವಿಸಿ ನೊಂದ ...