Share

ಸವಿತಾ ನಾಗಭೂಷಣ ಪ್ರವಾಸ ಕಥನ | ದಾರಿಯೇ ದೈವ… ವೈಷ್ಣೋದೇವಿ

ಪ್ರವಾಸಿ ಸವಿತಾ ಕಂಡ ಇಂಡಿಯಾ

 

ಇದು ನಾನು 2011ರ ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಕೆಲ ಗೆಳತಿಯರೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಸಮೂಹದೊಂದಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ದರ್ಜೆಯ ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣದ ಮೂಲಕ ಕೈಗೊಂಡ ಭಾರತ ಯಾತ್ರೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಬರೆದ ಪುಟ್ಟ ಪ್ರವಾಸ ಕಥನ. ಇದು ಈಗಾಗಲೇ 12 ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಡಿ ಎಸ್ ನಾಗಭೂಷಣ ಅವರ ಸಂಪಾದಕತ್ವದ ‘ನವ ಮಾನವ’ ಸಮಾಜವಾದಿ ಮಾಸಿಕದ (ಈ ಪತ್ರಿಕೆ ನವೆಂಬರ್ 2011ರ ಸಂಚಿಕೆಯಿಂದ ‘ಹೊಸ ಮನುಷ್ಯ’ ಎಂದು ಪುನರ್ನಾಮಕರಣಗೊಂಡಿತು) 2011ರ ಸೆಪ್ಟಂಬರಿನಿಂದ 2012ರ ಆಗಸ್ಟ್ ಸಂಚಿಕೆಗಳವರೆಗೆ ಧಾರಾವಾಹಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿತ್ತು.

-ಸವಿತಾ ನಾಗಭೂಷಣ, ಶಿವಮೊಗ್ಗ

 

ಭಾಗ-12

ನಾವು ಜಮ್ಮು ತಲುಪಿ ಕಟ್ರಾದ ಛತ್ರದಲ್ಲಿ ವೈಷ್ಣೋದೇವಿ ಯಾತ್ರೆಗೆ ಸಿದ್ಧರಾಗುತ್ತಿದ್ದೆವು. ‘ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್, ಡೋಲಿ, ಕುದುರೆ, ಕಾಲ್ನಡಿಗೆ… ವೈಷ್ಣೋದೇವಿಯ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಯಾವುದನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಿರಿ? ನಿಮ್ಮ ನಿಮ್ಮಲ್ಲೇ ಚರ್ಚಿಸಿ ಒಮ್ಮತಕ್ಕೆ ಬನ್ನಿ’ ಎಂದು ಟೂರ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಹೇಳಿದ. ವೈಷ್ಣೋದೇವಿ ಭಾರತದ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶಕ್ತಿದೇವತಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದ್ದು, ಅದು ತ್ರಿಕೂಟ ಪರ್ವತದ ತುದಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಅದನ್ನೇರುವುದೇ ಒಂದು ಸಾಹಸ ಎಂದು ಕೇಳಿದ್ದೆನಾದ್ದರಿಂದ, ನಾನು ಕಾಲ್ನಡಿಗೆ ಆಯ್ದುಕೊಂಡೆ.

ಇಪ್ಪತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಹಿಮಾಲಯದ ಕೇದಾರಕ್ಕೆ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಕಿ.ಮೀ. ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲೇ ಕ್ರಮಿಸಿದ್ದರಿಂದ ನಡೆದೇ ವೈಷ್ಣೋದೇವಿಯನ್ನು ಮುಟ್ಟುವ ಹಂಬಲ ಇತ್ತಾದರೂ, ಈ ಮಧ್ಯವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ 13 ಕಿ.ಮೀ ನಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಎಂಬ ಅಳುಕು ಇದ್ದೇ ಇತ್ತು. ‘ನಾನಂತೂ ನಡೆದೇ ಹೋಗುವುದು!’ ಅಂತ ರೈತಾಪಿ ಜನರ ಜೊತೆ ಸೇರಿದಾಗ ಕಷ್ಟ ಆಗುತ್ತೆ; ಯೋಚನೆ ಮಾಡಿ ಎಂದು ಟೂರ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಎಚ್ಚರಿಸಲು ಮರೆಯಲಿಲ್ಲ.

ನಾವೆಲ್ಲ ಬೆಳಗಿನ ಉಪಾಹಾರ ಮುಗಿಸಿ ಹತ್ತು ಘಂಟೆಗೆ ಹುರುಪಿನಿಂದ ನಡಿಗೆ ಶುರು ಮಾಡಿದೆವು. ದಾರಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಸಾಲು ಸಾಲು ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳು, ಚಲಿಸುವ ಮೋಡಗಳು, ಕಣಿವೆಗಳ ಇಳಿಜಾರುಗಳ ತುಂಬಾ ಛತ್ರಿಗಳಂತೆ ಹರಡಿಕೊಂಡ ಹಸಿರು ರಾಶಿ, ನಸು ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಸೂರ್ಯರಶ್ಮಿ, ಮಧ್ಯೆ ಮಧ್ಯೆ ತುಂತುರು ಮಳೆ, ಕಾಮನ ಬಿಲ್ಲು, ಆಗಾಗ್ಗೆ ಬೀಸಿ ಮುದಗೊಳಿಸುವ ತಂಗಾಳಿ, ‘ಜೈ ಮಾತಾ ದೀ!’ ಎಂಬ ಜಯಘೋಷ ನಮಗರಿವಿಲ್ಲದಂತೆಯೇ ನಮ್ಮ ಕಾಲುಗಳಿಗೆ ಕಸುವು ತುಂಬಿದ್ದವು. ಮುದುಕರು, ಮಕ್ಕಳು. ಸಾಧು-ಸಂತರಿಂದ ಹಿಡಿದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಭಕ್ತರು ದೇವಿಯೆಡೆಗೆ ಇರುವೆಯೋಪಾದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದು ದೂರದವರೆಗೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.

ಬಲು ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ನಮ್ಮ ನಡಿಗೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದೆವಾದರೂ, ಏರು ಪರ್ವತವಾದ್ದರಿಂದ ಮೂರು ಕಿ.ಮೀ. ನಡೆಯುವಷ್ಟರಲ್ಲೇ ಸುಸ್ತಾಗಿ ಇನ್ನುಳಿದ ಹಾದಿ ಹೇಗಪ್ಪಾ ಸವೆಸುವುದು ಎನಿಸತೊಡಗಿತು. ಏದುಸಿರು ಬಿಡುತ್ತಾ ‘ದೇವಿ! ದೇವಿ!’ ಎಂದು ಚೀರುತ್ತಾ, ಒಂದೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನೂ ಪ್ರಯಾಸದಿಂದ ಕೀಳುತ್ತಾ ದಾರಿ ಮಧ್ಯೆಯಿದ್ದ ತಂಗುದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲ ನಿಮಿಷ ಕೂತು, ಮಲಗಿ, ‘ಯಾಕಪ್ಪಾ ಈ ನಡಿಗೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ!’ ಎಂದು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ, ಕೊನೆ ಕೊನೆಗೆ ಕೆಲವರು ತೆವಳಿಕೊಂಡು ಮುನ್ನೆಡೆದವು. ಇಷ್ಟೂ ಆಗದವರು ಅರ್ಧ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಏರಿ ಸಾಗಿದರೆ, ಕೆಲವರು ಕೇಳಿದಷ್ಟು ಬೆಲೆ ನೀಡಿ ಡೋಲಿಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರು.

ಹೀಗೆ ನಾವು ಅಂತೂ ಇಂತೂ ರಾತ್ರಿ ಎಂಟು ಗಂಟೆಗೆ ವೈಷ್ಣೋದೇವಿಯ ಮಹದ್ವಾರ ತಲುಪಿದೆವು. ಅಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಸರತಿಯ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಾಸು ನಿಂತು ಹಿಮಪರ್ವತದ ಜಲಧಾರೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಕಾಲು ತೋಯಿಸಿಕೊಂಡು ದೇವಿಯ ತಾಣ ತಲುಪಿದಾಗ ನಮಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ ಕಾದಿತ್ತು. ಗರ್ಭಗುಡಿಯೆಂದರೆ ಮತ್ತೇನೂ ಅಲ್ಲ. ಪ್ರಾಕೃತಿಕವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡ ಹಿಮಗುಹೆಗಳು. ಕೊರಕಲು ಕಿಂಡಿಯೊಳಗೆ ದೇವಿ ವಿರಾಜಮಾನಳಾಗಿದ್ದಳು. ದುಂಡನೆಯ ದಿವಿ ಹಲಸಿನ ಗಾತ್ರದ ಮೂರು ಕಲ್ಲುಗಳೇ ದೇವಿಯರು! ನಾವು ಮೂಕವಿಸ್ಮಿತರಾಗಿ ಆ ಕಲ್ಲುಗಳಿಗೇ ನಮಿಸಿದೆವು. ಇದನ್ನು ನೋಡಲು ಇಷ್ಟು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರಬೇಕೇ! ಎಂದು ನನಗಂತೂ ಅನಿಸಿತು.

ಅದಾಗಲೇ ರಾತ್ರಿ ಒಂಭತ್ತು ಘಂಟೆಯಾದ್ದರಿಂದ ಹಸಿವೆಯಿಂದ ಹಾದಿ ಬದಿಯ ಹೋಟೆಲಿಗೆ ಎಡತಾಕಿದೆವು. ಊಟದಲ್ಲಿ ಸಾಸಿವೆ ಎಣ್ಣೆ ಬಳಸಿದ್ದುದರಿಂದ ಒಂದು ತುತ್ತೂ ಗಂಟಲಿಗೆ ಇಳಿಯದೆ, ಕೊನೆಗೆ ಬಾಳೆಹಣ್ಣು ಖರೀದಿಸಿ ತಿಂದು ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿಸಿಕೊಂಡೆವು. ಈಗ ಪರ್ವತದ ಕೆಳಗಿನ ನಮ್ಮ ಬಿಡಾರಕ್ಕೆ ವಾಪಸಾಗುವುದು ಹೇಗೆ ಎಂಬ ಚಿಂತೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಕಾಲುಗಳು ಬಾತಿದ್ದುದರಿಂದ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯೂ ಮುಂದಿಡಲಾರದವರಾಗಿ ಸತ್ತೆನೋ ಕೆಟ್ಟೆನೋ ಎಂದು ಹಲವರು ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಣ ಯಾತ್ರಿ ನಿವಾಸಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರು. ಕೆಲವರು ಕುದುರೆ ಹತ್ತಿದರು. ನಮ್ಮ ಅಸಹಾಯಕತೆಯ ಲಾಭ ಪಡೆಯಲು ಕುದುರೆಯ ಮಾಲೀಕರು ಮನಸೋ ಇಚ್ಛೆ ಬೆಲೆ ಹೇಳಿದಾಗ ಆರಂಭವಾದ ಚೌಕಾಶಿಯಿಂದ ನಾನು ರೋಸಿಹೋಗಿ ನನ್ನ ಪಾಡಿಗೆ ನಾನು ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪರ್ವತ ಇಳಿಯತೊಡಗಿದೆ.

ಹಾಸನದ ಕಡೆಯ ಇಬ್ಬರು ರೈತಾಪಿ ಮಹಿಳೆಯರು ನನ್ನ ಬೆನ್ನ ಹಿಂದೆಯೇ ಇದ್ದುದರಿಂದ ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಿದೆನಾದರೂ, ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿಗೇ ಬಲವಾದ ಗಾಳಿ ಬೀಸಿ ಗುಡುಗು-ಮಿಂಚು ಶುರುವಾಗಿ ಪಟ ಪಟ ಮಳೆಯೂ ಸುರಿಯತೊಡಗಿದಾಗ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಭೀತಳಾದೆನು. ಬೆಳಗ್ಗಿಂದ ನಡೆದೂ ನಡೆದೂ ಸುಸ್ತಾದ್ದರಿಂದ ರೈತಾಪಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಮ ನಡೆಯಲಾರದೆ ನಾನು ಕೊಂಚ ಹಿಂದೆ ಬಿದ್ದೆ. ನಾಲ್ವರು ಪುರುಷ ರೈತರು ಬೀಸುಗಾಲು ಹಾಕುತ್ತಾ ಅದಾಗಲೇ ಎಷ್ಟೋ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿದ್ದರು. ಒಬ್ಬಳೇ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಕಗ್ಗತ್ತಲಿನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಯಾಸದಿಂದ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆಗಸ ಮಿಂಚಿದಂತೆಲ್ಲ ಏನೋ ಒಂದು ರೀತಿ ರೋಮಾಂಚನವಾಗುತ್ತಿತ್ತೆಂಬುದೂ ನಿಜವೇ. ಆಗ ಗುಡುಗು-ಮಿಂಚು-ಮಳೆ-ಗಾಳಿ ಈ ಪ್ರಕೃತಿ ಇವಳೇ ಅಲ್ಲವೇ ವೈಷ್ಣೋದೇವಿ ಎಂದು ಹೊಳೆದಂತಾಗಿ ಅಪಾರ ಚೈತನ್ಯ ಒದಗಿ ಬಂದು ‘ದೇವಿ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ದರುಶನ ನೀಡಿದಳಲ್ಲ!’ ಎಂದು ಪರಮ ಸಂತೋಷದಿಂದ ನಿರಾಳವಾಗಿ ಅಂಜಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಒಂದೊಂದೇ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುತ್ತಾ ಇಳಿಯತೊಡಗಿದೆನು.

ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರ ಕ್ರಮಿಸಿದಂತೆ ರಾತ್ರಿಯ ಹೊತ್ತು ದೇವಿಯ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯಲು ಬೆಟ್ಟ ಹತ್ತಲು ತೊಡಗಿದ್ದ ಭಕ್ತರ ಗುಂಪು ಎದುರಾಯಿತು. ಅಪರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಂಟಿಗಳಾಗಿ ಬೆಟ್ಟ ಇಳಿಯುತ್ತಿದ್ದ ನನ್ನನ್ನು ಕಂಡು ‘ಜೈ ಮಾತಾ ದೀ!’ ಎಂದು ಕೂಗಿ ಹುರಿದುಂಬಿಸಿದರಷ್ಟೆ. ಇದೀಗ ನನ್ನ ಸಹಯಾತ್ರಿ ರೈತಾಪಿ ಮಹಿಳೆಯರು ದಾರಿ ಬದಿಯ ತಂಗುದಾಣದಲ್ಲಿ ಕಾಲು ಚಾಚಿ ಕೂತು ವಿಶ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂತು. ನಾನವರಿಗೆ ಕೈಬೀಸಿ ಅಲ್ಲೇ ಸನಿಹದಲ್ಲಿದ್ದ ಟೀ ಅಂಗಡಿಯ ಬೆಂಚಿನ ಮೇಲೆ ಕೂತುಕೊಂಡೆ. ಇನ್ನು ಅರ್ಧ ಕಿ.ಮೀ. ನಡೆದರೆ ಬೆಟ್ಟದ ಬುಡದ ನಮ್ಮ ಛತ್ರ ತಲುಪಬಹುದಿತ್ತು. ಆದರೆ ನಾನು ಎಷ್ಟು ಸೋತಿದ್ದೆನೆಂದರೆ ‘ಒಂದು ಲೋಟ ಟೀ’ ಎಂದು ಕೇಳುವಷ್ಟೂ ಚೈತನ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. ಜೋಲು ಮೋರೆ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಕುದಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಚಹಾ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದ ನನ್ನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅಂಗಡಿಯಾತ ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡವನಂತೆ ಬಿಸಿ ಬಿಸಿಯಾಗಿ ರುಚಿ ರುಚಿಯಾಗಿದ್ದ ಚಹಾ ನೀಡಿದ. ತೃಪ್ತಿಯಿಂದ ಕುಡಿದು ಸಾವರಿಸಿಕೊಂಡು ಆ ಇಬ್ಬರು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೂ ಚಹಾ ನೀಡಿ ಎಂದು ಅಂಗಡಿಯವನನ್ನು ಕೋರಿದೆ.

ಆಗ ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ನಾಲ್ಕೂವರೆ ಘಂಟೆ. ಸುತ್ತಲೂ ಬೆಳಗಿನ ರೋಮಾಂಚನ ಆರಂಭವಾಗಿತ್ತು. ಮೆಲ್ಲಗೆ ಟಕ್ ಟಕ್ ಟಕ್ ಸದ್ದು ಕೇಳತೊಡಗಿತು. ಓಹ್! ಅದು ಕುದುರೆಯ ನಡಿಗೆಯ ಸದ್ದು. ನಮ್ಮ ಸಹಯಾತ್ರಿಕರು ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರೇ ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ಬರುತ್ತಿದ್ದುದು ಮಸುಕಾಗಿ ಕಾಣತೊಡಗಿತು.

(ಮುಗಿಯಿತು)

Share

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Recent Posts More

  • 1 month ago No comment

    ಪಂಡಿತರ ಹಳ್ಳಿಯ ‘ಮಂದರಗಿರಿ’

                  ಇದು ಪ್ರವಾಸಿಗಳ ಯುಗ. ಹೊಸ ತಲೆಮಾರಿನ ಜನರಿಗೀಗ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕೂರುವುದೆಂದರೆ ಬಹಳ ಬೇಜಾರಿನ ಸಂಗತಿ. ಆಗೀಗಲಾದರೂ ದೊಡ್ಡ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ಪ್ರವಾಸಗಳಿಗೆ ಹೋದರೆ ಮನಸ್ಸಿಗೂ ಸುಖ ಎನ್ನುವ ತಲೆಮಾರಿನವರು ಈಗ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣಸಿಗುತ್ತಾರೆ. ಹೆಸರುವಾಸಿ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸದಾ ಜನಜಂಗುಳಿಯಿರುತ್ತದೆ. ದೂರದ ಊರುಗಳೆಂದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ತಯಾರಿ ಬೇಕು. ಹಲವು ದಿನಗಳ ಸಿದ್ಧತೆ, ಪ್ರಯಾಣ, ವಿಪರೀತ ಖರ್ಚು ಎಲ್ಲವೂ ಹೌದು. ವಯಸ್ಸಾದವರಿಗೆ ...

  • 3 months ago No comment

    ಬಿಜೆಪಿ ವಿರೋಧಿ ರಂಗ: ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ 20 ಪಕ್ಷಗಳು

    ಆರ್ಬಿಐ ,ಸಿಬಿಐ, ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದಂಥ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ದುರ್ಬಳಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ನಾಯಕರು ಕಟುವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಿದರು.   ಮಹತ್ವದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಪ್ರತಿಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಯತ್ನವಾಗಿ ನಡೆದ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ಸಭೆಗೆ 20 ಪಕ್ಷಗಳ ನಾಯಕರು ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು. ಅಷ್ಟೇ ಅಚ್ಚರಿಯ ವಿಚಾರವೆಂದರೆ, ಈ ಸಭೆಗೆ ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷ (ಎಸ್ಪಿ) ಮತ್ತು ಬಹುಜನ ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷ (ಬಿಎಸ್ಪಿ)ದಿಂದ ಯಾವುದೇ ಮುಖಂಡರು ಆಗಮಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಡಿ.10ರಂದು, ಪಂಚರಾಜ್ಯ ಚುನಾವಣೆ ಫಲಿತಾಂಶ ಪ್ರಕಟಗೊಳ್ಳುವ ...

  • 3 months ago No comment

    ಅರ್ಧನಾರಿ ಕಥೆಯ ಮತ್ತೆರಡು ಭಾಗಗಳು

    ‘ಮಧೋರುಬಗನ್’ (ಅರ್ಧನಾರಿ) ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿ ಬರೆವ ಮೂಲಕ ಬಲಪಂಥೀಯರ ಕೆಂಗಣ್ಣಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದ ಖ್ಯಾತ ತಮಿಳು ಲೇಖಕ ಪೆರುಮಾಳ್ ಮುರುಗನ್ ಈಗ ಆ ಕಾದಂಬರಿಯ ಮತ್ತೆರಡು ಭಾಗಗಳ ಪ್ರಕಟಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಸುದ್ದಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಕಾದಂಬರಿಯ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು ಧಾರ್ಮಿಕ ಭಾವನೆಗೆ ಧಕ್ಕೆಯುಂಟುಮಾಡಿವೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದ ಬಲಪಂಥೀಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಹಲ್ಲೆಯೆಸಗಿದಾಗ, ತಮ್ಮ ಬರವಣಿಗೆ ಮೇಲೆ ಸ್ವಯಂ ನಿಷೇಧ ಹೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಮುರುಗನ್, ಇದೀಗ ಆ ಕಾದಂಬರಿ ಮುಗಿದಲ್ಲಿಂದಲೇ ಆರಂಭಿಸಿ ಮತ್ತೆರಡು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಹೊರತಂದಿದ್ದಾರೆ. ಮೊದಲ ...

  • 3 months ago No comment

    170ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭತ್ತದ ತಳಿಗಳ ಜೋಪಾನ ಮಾಡಿದ್ದ ಜಯರಾಮನ್

    ಬೀಜಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ತಮಿಳ್ನಾಡಿನಾದ್ಯಂತ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಶೈಲಿಯ ಅಳವಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೀಜ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಜಯರಾಮನ್ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಡಿದ್ದರು.   ಭಾರತದ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದ, ನೂರಾರು ಭತ್ತದ ತಳಿಗಳ ಪುನಶ್ಚೇತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾಗಿದ್ದ ತಮಿಳ್ನಾಡಿನ ಕೆ ಆರ್ ಜಯರಾಮನ್ ನಿಧನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಕ್ಯಾನ್ಸರಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದರು. ನೆಲ್ (ಭತ್ತವನ್ನು ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ಹೀಗೇ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಎಂದೇ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದ ಜಯರಾಮನ್, 170 ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಳೀಯ ಭತ್ತದ ವೈವಿಧ್ಯಗಳನ್ನು ಪುನಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸಿದ್ದುರ. ...

  • 3 months ago No comment

    ಅಲೆಗಳಾಗುವ ಹಾಡು

        ಕವಿಸಾಲು         ಕನಸುಗಳ ಜಾತ್ರೆ, ಮನಸುಗಳ ಹಬ್ಬ ಎಲ್ಲ ನಿಶ್ಯಬ್ದ, ಮೌನದಲಿ ಮನ ಬಿಡಿಸಿದ ಮೂರ್ತ ರೂಪಕ್ಕೆ ತದ್ರೂಪು ನಿನ್ನದೇ ಸೊಬಗು ಸುರಿವ ಮಳೆ, ಬೀಸೋ ಗಾಳಿ ಒದ್ದೆಯಾದ ಒಡಲಿನಲಿ ಉರಿವ ನನ್ನೆದೆಯ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ತಾರ ಬಿಡಿಸುತ್ತವೆ ನಿನ್ನ ಬೆರಳು ಕರಿಕಪ್ಪು ಚಳಿ ರಾತ್ರಿಯಲಿ ಒಂದಪ್ಪುಗೆಯ ಧ್ಯಾನದಲಿ ಬೆನ್ನ ಸುಳಿ ಸೀಳಿ ಮೇಲೇರುವ ನಡುಕದಲಿ ನಿನ್ನೆದೆಯ ಹರವು ಯಾರೋ, ಯಾವತ್ತೋ ಮರಳ ...


Editor's Wall

  • 08 December 2018
    3 months ago No comment

    170ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭತ್ತದ ತಳಿಗಳ ಜೋಪಾನ ಮಾಡಿದ್ದ ಜಯರಾಮನ್

    ಬೀಜಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ತಮಿಳ್ನಾಡಿನಾದ್ಯಂತ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಶೈಲಿಯ ಅಳವಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೀಜ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಜಯರಾಮನ್ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಡಿದ್ದರು.   ಭಾರತದ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದ, ನೂರಾರು ಭತ್ತದ ತಳಿಗಳ ಪುನಶ್ಚೇತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾಗಿದ್ದ ತಮಿಳ್ನಾಡಿನ ಕೆ ಆರ್ ಜಯರಾಮನ್ ನಿಧನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಕ್ಯಾನ್ಸರಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದರು. ನೆಲ್ (ಭತ್ತವನ್ನು ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ಹೀಗೇ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಎಂದೇ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದ ಜಯರಾಮನ್, 170 ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಳೀಯ ಭತ್ತದ ವೈವಿಧ್ಯಗಳನ್ನು ಪುನಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸಿದ್ದುರ. ...

  • 30 November 2018
    3 months ago No comment

    ರಕ್ಕಸ ವ್ಯೂಹದಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣಿನ ಹೋರಾಟ

    ಮನೆಯೊಳಗೇ ಹಂತಕರಿದ್ದರೆ ಮಹಿಳೆ ಇನ್ನೆಲ್ಲಿ ಹೋಗಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಶ್ನೆ. ಬಹಳಷ್ಟು ಮಹಿಳೆಯರ ಪಾಲಿಗೆ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೊಂದು ತಾಣವೇ ಇಲ್ಲ.    2017ರಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕೊಲೆಯಾದ ಒಟ್ಟು ಮಹಿಳೆಯರು 87 ಸಾವಿರ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರು ಇಲ್ಲವೆ ಗಂಡ, ಪ್ರಿಯಕರ, ಪರಿಚಿತರಿಂದ ಹತ್ಯೆಯಾದ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಂಖ್ಯೆಯೇ 50 ಸಾವಿರ. ಈ ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳಿಸುವ ಅಂಕಿಅಂಶವನ್ನು ಬಯಲು ಮಾಡಿರುವುದು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯು ಮೊನ್ನೆ ನ.25ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿರುವ ಅಧ್ಯಯನ ವರದಿ. ನವೆಂಬರ್ 25, ...

  • 29 November 2018
    3 months ago No comment

    ರೈತರ ಸಂಕಟಗಳಿಗೆ ಸಿಗುವುದೆ ಮುಕ್ತಿ?

      ಕಳೆದ ವರ್ಷದ ನಾಸಿಕ್-ಮುಂಬಯಿ ಕಿಸಾನ್ ಲಾಂಗ್ ಮಾರ್ಚ್ ಅನ್ನೇ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ‘ಸಿಂಗೂರು- ರಾಜಭವನ್ ಕಿಸಾನ್ ಮುಕ್ತಿಮಾರ್ಚ್’ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಖಿಲಭಾರತ ಕಿಸಾನ್ ಸಭಾದ ಜನರಲ್ ಸೆಕ್ರೆಟರಿ ಹನ್ನಾನ್ ಮೊಲ್ಲಾ ಅವರು ‘ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬರಬೇಕೆನ್ನುವ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ರೈತರ ಸಂಕಟಗಳಿಗೆ ಜೊತೆಯಾಗುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನಿಲುವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಲಿ’ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.     ಕಳೆದ ಇಪ್ಪತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ 3 ಲಕ್ಷ ರೈತರ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಗಳಾಗಿವೆ ಎನ್ನುವುದು ಭಾರತದ ರೈತರ ಸಂಕಟಗಳ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ನರೇಂದ್ರ ...

  • 09 November 2018
    4 months ago No comment

    ಹೊಸ ಕಾಲದ ಹರಕೆಯ ಕುರಿಗಳು!

      ಅಮಾಯಕತೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮೌನಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಿಹಾಕುವ ಇವತ್ತಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಮಾತು ಸೋಲದಂತೆ ಕಾಯುವುದಕ್ಕೆ ಮೌನದ ಜರೂರು ಇನಿತಾದರೂ ಇದೆ ಎಂದು ನಂಬುವುದೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.     ಗೆಳೆಯರೊಬ್ಬರು ಕೆಲ ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ, ನಿಮ್ಮ ಇಷ್ಟದ ಮೂರ್ನಾಲ್ಕು ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿ ಎಂದು ಕೇಳಿದರು. ನಾನು ಯೋಚಿಸಿದೆ. ಇಷ್ಟದ ಯಾವುದೇ ಕೃತಿಯನ್ನು ನಮ್ಮೊಳಗೇ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸುಲಭ ಮತ್ತು ಅದು ನಮಗೆ ಆಪ್ತವಾಗುವಂಥದ್ದು. ಆದರೆ ಯಾಕೆ ಇಷ್ಟ ಎಂದು ವಿವರಿಸಬೇಕಾಗಿ ಬಂದಾಗಲೇ ...

  • 28 October 2018
    4 months ago No comment

    ಪ್ರಸ್ತಾಪ | #MeToo: ‘ಮಾತು’ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು

      ದಮನಿತ ದನಿಯೊಂದು ಮಾತಾದಾಗ ಎಲ್ಲ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಎದುರಾಗುತ್ತಲೇ ಬಂದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸನ್ನಿವೇಶವೇ ಈಗ #MeToo ಅಭಿಯಾನಕ್ಕೂ ಎದುರಾಗಿರುವುದು.     ಕಳೆದ ಹಲವು ದಿನಗಳಿಂದ #MeToo ಅಭಿಯಾನ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ತೀವ್ರತೆ, ಹೆಣ್ಣಿನ ದನಿಗೆ ಈ ಸಮಾಜದ ಕಿವಿ ನಿಧಾನವಾಗಿಯಾದರೂ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಅಪಸ್ವರಗಳು ಅದೇ ಹೆಣ್ಣಿನ ದನಿಯನ್ನು ಅಡಗಿಸುವಷ್ಟೇ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಅಬ್ಬರದೊಂದಿಗಿರುವುದೂ ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಪ್ರಿಯಾ ರಮಾನಿ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳ ಅನುಭವಿಸಿ ನೊಂದ ...